Bez kategorii

Zdrowe wakacje

Trwa sezon wakacyjny i wielu jaworznian, wraz z rodzinami, wybiera się na odpoczynek w różne zakątki kraju lub za granicę. Przy okazji wyjazdu warto pomyśleć o tym, aby z wakacji wrócić nie tylko wypoczętym, ale i zdrowym. Przegrzanie, poparzenia słoneczne, odwodnienie, to najczęstsze przypadłości wakacyjne, którym z powiedzeniem można zapobiec. O tym jak powinniśmy przygotować się do wakacji, pod kątem zabezpieczenia zdrowia, rozmawiamy z Izabelą Berkowską, lekarzem pediatrą, specjalistą medycyny rodzinnej pracującą w Zespole Lecznictwa Otwartego.

O czym powinni pamiętać jaworznianie wybierający się na wczasy?
dr Izabela Berkowska: – Przede wszystkim pacjenci powinni zabrać ze sobą leki, które zażywają na stałe. Trzeba też pamiętać, aby ich zapas był odpowiedni do długości wyjazdu. Dostęp do specjalistów poza miejscem naszego zamieszkania jest utrudniony i poszukiwanie lekarzy konkretnych specjalności nie tylko naraża nas na stres, ale i stanowi zagrożenia dla naszego zdrowia fizycznego. Warto też pamiętać, aby mieć przy sobie informację, jeśli cierpimy na jakąś chorobę, szczególnie gdy wyjeżdżamy sami. Osobie chorej na cukrzycę, która zasłabnie, z pewnością służby medyczne pomogą lepiej i szybciej, jeśli będzie miała np. na ręce opaskę z informacją na temat swojej choroby.

Należy zabrać ze sobą jakieś inne leki, oprócz tych przyjmowanych regularnie?
– Należy zaopatrzyć się w kilka podstawowych leków dostępnych bez recepty. W naszej podręcznej apteczce powinny się znaleźć leki przeciwgorączkowe, dla dzieci warto je wziąć również w postaci czopków, które sprawdzą się szczególnie w przypadku wymiotów, gdy doustne podanie jest mniej skuteczne. Jeśli jesteśmy uczuleni, lub po prostu źle znosimy ukąszenia owadów, zaopatrzmy się w środki zabezpieczające przed ukąszeniami i łagodzące ich skutki. Uważajmy też na kleszcze. Polecam ponadto preparaty łagodzące skutki poparzeń słonecznych, leki przeciw biegunce oraz środki opatrunkowe i odkażające skórę.

A gdy nasza wakacyjna apteczka nie wystarcza i musimy udać się do lekarza, co trzeba wiedzieć?
– Warto zabrać z domu książeczkę zdrowia dziecka oraz istotną dokumentację medyczną. Jeśli np. dziecko było w szpitalu i ma kartę informacyjną, trzeba pokazać ją lekarzowi. Podobnie, jeśli posiadamy wyniki wymazów czy posiewów, aby dobrać np. najlepszy antybiotyk, jeśli zaistnieje taka potrzeba. Musimy pamiętać, że specjalista, który przyjmuje nas, lub nasze dzieci, nic o nas nie wie, dlatego należy mu powiedzieć o niedawno przebytych chorobach, lekach które zażywaliśmy i, co jeszcze ważniejsze, które zażywamy w chwili wizyty. Musimy też pamiętać i zgłosić na jakie leki jesteśmy uczuleni, lub źle reagujemy. To zdecydowanie ułatwi pracę lekarza i postawienie dobrej diagnozy, co z kolei daje większą szansę skutecznego i szybkiego wyleczenia.

Czy można jakoś przygotować się przed wyjazdem?
– Trudno przewidzieć, jak zareaguje nasz organizm na zmianę miejsca czy klimatu, więc nie ma złotej recepty, ale z pewnością warto przed wyjazdem uważać na swoje zdrowie i wyleczyć się, jeśli coś nam dolega. Niestety, jeśli wyjeżdżamy na urlop np. z pobolewającym zębem, to możemy spodziewać się, że część naszego pobytu, zamiast na plaży, spędzimy w gabinecie stomatologicznym. Na pewno należy, pod kątem medycznym, przygotować się do wyjazdu zagranicznego. Jeśli zmieniamy klimat, a co za tym idzie florę bakteryjną otoczenia, już na kilka dni przed wyjazdem, jak i w jego trakcie, zażywajmy probiotyki zawierające kultury drożdży saccharomyces boulardii. Gdy przebywamy w gorącym klimacie, gdzie mocno się pocimy i jesteśmy narażeni na przegrzanie, zabierzmy ze sobą elektrolity i pamiętajmy o spożywaniu dużej ilości płynów. Szczególne istotne jest, by regularnie, nawet co pół godziny, poić dzieci. Dużo powinny też pić osoby starsze. Obie te grupy niestety często nie zgłaszają lub nie odczuwają pragnienia i mają naturalną niechęć do picia, a to właśnie dzieci i osoby starsze są szczególnie narażone na odwodnienie. Z kolei w przypadku przegrzania poleca się kąpiele ochładzające co 12 minut.

Po czym poznać odwodnienie u dzieci?
– Odwodnienie mogą spowodować wymioty lub biegunka, dlatego powinny wzbudzić naszą czujność. Pamiętajmy, że dzieci bardzo szybko tracą płyny. Pierwsze objawy odwodnienia to osłabienie, apatia, a jeśli odwodnienie jest związane z ekspozycją na słońce, to dodatkowo zaobserwujemy m.in. rumień i przegrzaną skórę. Klasycznymi objawami odwodnienia są ponadto podsuszone i lub suche śluzówki jamy ustnej, zmniejszona ilość oddawanego moczu, a w wypadku znacznego odwodnienia osłabione napięcie skóry. W takim przypadku należy bez zwłoki udać się do lekarza.

Coraz więcej Polaków wybiera, jako miejsce wypoczynku, bardzo egzotyczne, odległe kraje. Czy można zabierać tam dzieci?
– Są sytuacje, w których jesteśmy zmuszeni do takiej dalekiej rodzinnej podróży i wtedy nie mamy wyjścia, jeśli jednak chodzi tylko o urlop, nie jestem zwolennikiem zabierania małych dzieci w takie miejsca. W tropikach jesteśmy narażeni na różne egzotyczne, ciężkie choroby, z którymi nasze organizmy sobie nie radzą. Przed wyjazdem, jeśli się na niego decydujemy, warto sprawdzić w Sanepidzie jakie szczepienia i z jakim wyprzedzeniem powinniśmy wykonać. Zwracam też uwagę, że dzieci, szczególnie do drugiego roku życia, przechodzą wiele szczepień, zgodnie z kalendarzem szczepień, który jest ułożony przez specjalistów i jeśli w niego ingerujemy i zaburzamy dodatkowymi sczepieniami, powinniśmy skonsultować się z Wojewódzką Poradnią Konsultacyjną ds. Szczepień lub z Sanepidem.

A oprócz wspominanych wcześniej leków? O czym jeszcze powinniśmy pamiętać przed urlopem?
– O stosownej odzieży. Powinna to być naturalna, grubo tkana bawełna, która nie przepuszcza promieni UV. Bezwzględnie trzeba też osłaniać głowę i zakładać chusty, czapki lub kapelusze, ponieważ w trakcie upałów dochodzi do przekrwienia naczyń krwionośnych w głowie, co może, szczególnie u dzieci, doprowadzić do przegrzania i udaru słonecznego. Bardzo ważna jest również osłona skóry przed promieniowaniem i o czym mówi się rzadziej – wzroku u dzieci. Soczewka dziecka nie zatrzymuje promieniowania UV, przez co wpływa ono negatywnie na siatkówkę. Udowodniono, że jeśli nasz wzrok w dzieciństwie oraz w późniejszych latach jest narażony na bezpośredni kontakt z takim promieniowaniem, to z wiekiem, po wielu latach takiej ekspozycji, często dochodzi do zwyrodnienia plamki żółtej. Im częściej przebywamy na słońcu bez osłony wzroku, tym większe ryzyko takiego zwyrodnienia.

Ale kąpiele słoneczne to nieodzowny element wakacji. Mamy z nich zrezygnować?
– Nie trzeba z nich rezygnować bo, o czym też trzeba wspomnieć, ekspozycja słoneczna ma swoje plusy, a mianowicie pozwala nam uzupełnić poziom witaminy D3 w organizmie. Wystarczy jednak 30 minut ekspozycji, by uzupełnić jej poziom. W przypadku zażywania słońca potrzeby jest po prostu umiar i odpowiednie zabezpieczanie skóry wysokimi filtrami. Jeśli chodzi o dzieci, polecam sun blokery, czyli kosmetyki do opalania z filtrem 50+. Trzeba też osłaniać, najlepiej zaklejać, zmiany barwnikowe. Najmniejszych dzieci w ogóle nie wolno wystawiać bezpośrednio na słońce, a te starsze i dorośli powinni go unikać, w upalne dni, pomiędzy godziną 11.00 a 16.00. Po wakacjach do mojego gabinetu często trafiają mocno opalone dzieci, z łuszczącą się, przesuszoną skórą. To niesie ze sobą wiele zagrożeń nie tylko natury kosmetycznej, bo opalona skóra szybciej się starzeje, ale i przede wszystkim medycznej. Poparzenia słoneczne i mocne opalanie wyraźnie zwiększają ryzyko raka skóry i wspomnianej wcześniej choroby oczu.


Warto wiedzieć
– Jeśli wybierasz się na wakacje w kraju zabierz koniecznie ze sobą dokument ze zdjęciem potwierdzający Twoją tożsamość. To pozwoli personelowi medycznemu na sprawdzenie danych i ubezpieczenia. Jeżeli jedziesz z dziećmi, zabierz ich książeczkę zdrowia i dokument tożsamości, lub, w przypadku gdy ich nie posiadają, zapisz i podaj przed wizytą ich numer PESEL. Osoby, które mają pod opieką dzieci, których nie są opiekunami prawnymi powinny też poprosić rodziców lub opiekunów prawnych o spisanie upoważnienia wraz z numerem telefonu. To znacznie ułatwi procedurę rejestracji – mówi Lidia Legutko, dyrektor ds. pielęgniarstwa w Zespole Lecznictwa Otwartego.

Przed wyjazdem na wakacje do krajów Unii Europejskiej zgłoś się do Narodowego Funduszu Zdrowia o wydanie Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego. Uprawnia ona do darmowej opieki medycznej na terenie całej Unii Europejskiej, a także Islandii, Lichtensteinu, Norwegii oraz Szwajcarii. Pozwala jednak leczyć się wyłącznie w placówkach publicznych. W ramach EKUZ nie można też liczyć na transport sanitarny (np. powrót do kraju) czy ratownictwo górskie. Takie świadczenia może zagwarantować nam dodatkowa polisa. Taka polisa zazwyczaj jest również niezbędna jeśli wyjeżdżasz poza wyżej wskazane państwa, dlatego warto zapytać organizatora wypoczynku (lub ambasadę, jeśli wyjeżdżasz na własny rachunek) o zasady świadczeń medycznych w wybranym kraju.

Click to comment

Leave a Reply

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Najnowsze

To Top