Z miasta

Rozwój ważniejszy od polityki

Jaworzno nie jest wcale na wyrost określane mianem lidera polskiej elektromobilności. To w naszym mieście – jako pierwszym w kraju i jednym z pierwszych w Europie – na regularne trasy trafił autobus elektryczny. U nas powstała pierwsza stacja serwisu i obsługi tych pojazdów. Jaworzno będzie też pierwszym polskim miastem, gdzie aż 80% taboru komunikacji miejskiej stanowić będą elektryki. W środę prezydent Paweł Silbert odebrał nagrodę „ECO-MIASTO” dla Jaworzna za najskuteczniejsze wprowadzanie rozwiązań z zakresu zrównoważonej mobilności.

 

Jaworzno utrafiło w światowy trend

Nasze miasto dzierży palmę pierwszeństwa w zakresie wdrażania technologii związanych z elektromobilnością. Pierwszy autobus elektryczny trafił do PKM Jaworzno na długo zanim powstał rządowy Plan Rozwoju Elektromobilności i o elektromobilności stało się w Polsce głośno.

Można zatem rzec, że nasze miasto było pionierem we wprowadzaniu innowacyjnych rozwiązań w tym zakresie. Z pionierami bywa jednak tak, że czasem się mylą i trafiają w ślepą uliczkę… Nie w naszym przypadku, bo elektromobilność została uznana przez rząd za jeden z kluczowych motorów napędowych rozwoju polskiej innowacyjnej gospodarki. Jaworznickie władze utrafiły zatem idealnie w technologiczny trend, który opanowuje cały rozwinięty świat i ma stać się kołem zamachowym reindustrializacji Polski. Do tego było niezbędne perspektywiczne patrzenie na długofalowy rozwój miasta – wybieganie w przyszłość dalej, niż tylko do najbliższych wyborów.

Nie wychodzić przed szereg

Samorządy z reguły cierpią na przypadłość politycznej „bieżączki”. „Dzisiaj na tapecie jest smog, więc dzisiaj walczymy ze smogiem, bo to nam przysporzy popularności wśród wyborców” – to typowe podejście samorządowych polityków (nota bene w Jaworznie program redukcji emisji i dopłat do wymiany źródła ogrzewania funkcjonuje od 12 lat!). „Jutro będzie co innego, więc poczekamy i wówczas zadziałamy pod publiczkę” – koniunkturalny trend, aby się przypodobać i przypadkiem nie „podpaść” wyborcom przez wprowadzanie zmian zawczasu. Można go opisać jako zasadę nie wyprzedzania wydarzeń i nie wychodzenia przed szereg. Strategia przetrwania raczej niż ukierunkowanego postępu.

Dość symptomatyczny przykład takiego myślenia dał niestety niedawno prezydent Katowic Marcin Krupa, który stwierdził podczas Europejskiego Kongresu Małych i Średnich Przedsiębiorstw, że „miasta nie mogą być miejscem na testowanie innowacyjnych rozwiązań”, ponieważ samorządowcy są rozliczani z podejmowanych decyzji. W domyśle rozliczani politycznie, czyli przy urnie wyborczej.

Jaworzno jest uznawane za lidera elektromobilności, ponieważ władze miasta miały przed laty odwagę „wyjścia przed szereg” i konsekwentnie realizowały założoną wizję. Co więcej, zaproponowały nie tylko wymianę autobusów na elektryczne (co byłoby tylko działaniem wycinkowym i incydentalnym), ale powiązały to w spójnym projekcie zrównoważonego transportu, gdzie autobus, rower, pociąg i samochód mają swą określoną pozycję.

Elektryczne autobusy nie są celem samym w sobie

Wymiana autobusów na elektryczne nie może być celem samym w sobie, lecz jednym ze środków zapewnienia sprawnej, taniej dla mieszkańców i przyjaznej dla środowiska komunikacji publicznej. Innym elementem tych „komunikacyjnych puzzli” jest wprowadzenie systemu roweru publicznego, które wkrótce w Jaworznie nastąpi. Rower publiczny, aby stanowić konkurencję dla użytkowania samochodów, musi być atrakcyjny. Stąd zamysł zakupienia przez miasto komfortowych rowerów elektrycznych oraz trwająca budowa Velostrady.

Velostrada okazuje się kolejnym innowacyjnym pomysłem wdrażanym w Jaworznie. To pierwsza w kraju droga rowerowa o takim standardzie i odseparowana niemal całkowicie od ruchu samochodowego – wygodna i bezpieczna.

Dalszym przejawem promowania idei zelektryfikowanej motoryzacji jest propozycja udostępnienia jaworznianom elektrycznych taksówek, a w przyszłości może dojdziemy do takiego etapu, że w Jaworznie pojawią się wypożyczalnie elektrycznych samochodów.

Elektromobilność w ujęciu jaworznickim stanowi raptem narzędzie, które w ostatecznym efekcie ma skłonić mieszkańców do zrezygnowania z użytkowania przy każdej okazji prywatnych samochodów i zachęcić do odbywania części podróży autobusem elektrycznym, elektrycznym rowerem lub elektryczną taksówką.

Dopiero po takiej zmianie nawyków będziemy mogli mówić o pełnym sukcesie projektu. Ulice miasta staną się mniej zatłoczone, mniej spowite spalinami i bezpieczniejsze. Ale aby tak się stało, należy podchodzić do zagadnienia kompleksowo. Ta umiejętność kompleksowego spojrzenia sprawiła, że Jaworzno zyskało status lidera elektromobilności.

Kto nie ryzykuje, nie pije szampana

Zaskakują gdzieniegdzie wyrażane opinie, że Jaworzno jest zbyt małym miastem, by pozwalać sobie na tego typu „fanaberie” i innowacyjne przedsięwzięcia. Brzmią one niczym stwierdzenie, że jaworznianie nie zasługują na lepszy standard życia i wkroczenie w nowoczesność, tylko dlatego, że nasze miasto nie jest wojewódzkim lub przynajmniej kilkusettysięcznym miastem. Że nie możemy być dumni z Jaworzna, bo jesteśmy tylko „mikroorganizmem” przyklejonym do Metropolii. Te opinie świadczą jedynie o ciasnocie umysłowej wypowiadających i głębokich kompleksach.

Sukces nie zależy przecież od wielkości miasta, ale od perspektywicznego projektu i odwagi wprowadzania go w życie niezależnie od koniunktury politycznej. Niespełna stutysięczne Jaworzno jest obecnie traktowane jako poważny partner zarówno przez agendy rządowe, ośrodki badawcze, jak i przedsiębiorstwa hi-tech.

To prawda – mamy obecnie ku temu sprzyjający klimat, ale bez podjęcia ryzyka testowania innowacyjnych rozwiązań wiele lat temu, teraz nie bylibyśmy w czołówce, lecz zastanawialibyśmy się jak ją dogonić. Bez gotowości pójścia dalej w kierunku rozwoju technologii autonomicznych pojazdów czy hyperloopa, nie przyciągnęlibyśmy uwagi środowisk związanych z innowacyjnym transportem.

Nawet prezydent Katowic w zachowawczej wypowiedzi o testowaniu innowacyjnych rozwiązań przyznał, że „ten kto nie ryzykuje, nie pije szampana”. Wszyscy chcielibyśmy mieszkać w nowoczesnym, dynamicznie rozwijającym się mieście, które zaspokaja nasze potrzeby i w którym dobrze się żyje. Zdecydowany kurs na elektromobilność i innowacje może sprawić, że Jaworzno będzie rozwijać się szybciej, a standard życia mieszkańców sukcesywnie będzie się polepszał. Wtedy głosy malkontentów zostaną zagłuszone przez odgłos wystrzałów korków od szampana. Wszystkich na niego będzie stać.

 

Paweł Silbert, Prezydent Jaworzna:

– Wdrażanie transportu elektrycznego zaplanowaliśmy już kilka lat temu, zanim nastała na to moda, zanim koncerny motoryzacyjne ogłosiły produkcję w 100% elektrycznych pojazdów. Dzięki temu osiągnęliśmy w Polsce pozycję lidera. Dla jaworznian nie jest już sensacją przyjazd kolejnego elektrycznego autobusu, choć widzę jak wielką radość to sprawia. Mnie również, ponieważ na ulice miasta wyjeżdża nowoczesny tabor, dzięki któremu spora część mieszkańców może zamienić prywatne pojazdy na wygodne i komfortowe autobusy. Bez wsparcia mieszkańców, ich zrozumienia oraz sprawnego, zaangażowanego zespołu pewnie byłoby nam trudno wdrożyć rozwiązania, za które teraz odbieramy nagrody.

Tym większą odczuwam satysfakcję, że strategia rządu i programy rozwojowe zmierzają w kierunku innowacyjności, ekologicznego transportu i zrównoważonej mobilności. To świadczy o tym, że nasz pomysł sprzed lat miał sens. Niemal codziennie potwierdzają się również uzasadnienia dla takiej wizji rozwoju transportu publicznego. Krytyczne uwagi, że miasta średniej wielkości jak Jaworzno, nie muszą czy wręcz nie powinny angażować się w pionierskie rozwiązania, uważam za niemądre. Jaworzno jest dziś w Polsce traktowane jako wzorzec postępowania w sprawach elektromobilności i byłoby z naszej strony głupotą gdybyśmy z tego nie korzystali. Co ogromnie ważne, rodzi to szanse na korzyści miasta w innych obszarach. Nagroda w konkursie ECO-MIASTO 2017 w kategorii zrównoważona mobilność, potwierdza sens i celowość naszych działań.

 

Mateusz Figaszewski, Pełnomocnik Zarządu ds. Elektromobilności i PR Solaris Bus & Coach S.A.:

– Jaworzno było jednym z pierwszych miast w Europie, które rozpoczęło eksploatację autobusu elektrycznego na regularnych liniach komunikacji miejskiej. Przypomnę, że zanim doszło do jego zakupu, PKM Jaworzno skrupulatnie testowało przez dłuższy czas kilka modeli różnych producentów, co pozwoliło sprecyzować warunki, które powinien spełniać taki pojazd, aby efektywnie służyć mieszkańcom.

Jaworznickie PKM podeszło do zagadnienia niezwykle kompleksowo i profesjonalnie. Badano różne rozwiązania techniczne, różne systemy ładowania, różne rodzaje baterii i napędów. Dopiero na podstawie zebranych doświadczeń rozpisano przetarg na zakup pierwszego pojazdu.

Dobre doświadczenia z eksploatacji pierwszego autobusu, który dostarczyliśmy w ramach wygranego przetargu, poskutkowały tym, że Jaworzno zdecydowało się na zwiększanie floty autobusów elektrycznych. Jak Pan wie, aktualnie przesyłamy do Jaworzna partię kolejnych 22 Solarisów Urbino Electric nowej generacji.

Jednocześnie muszę przyznać, że my również korzystaliśmy z doświadczeń Jaworzna z eksploatacji pierwszego dostarczonego przez nas tutaj autobusu. Ten egzemplarz w stosunkowo krótkim czasie dorobił się znaczącego przebiegu – w tym momencie to już blisko 200 tys. km. To jeden z największych przebiegów autobusu z bateriami w skali europejskiej. Stąd wszystkie doświadczenia pojawiające się w trakcie eksploatacji, nawet najdrobniejsze sugestie ze strony kierowców, pracowników warsztatu czy użytkowników były brane przez nas pod uwagę.

Ta informacja zwrotna pozwalała nam na udoskonalanie naszych konstrukcji i wdrażanie lepszych rozwiązań technologicznych w pojazdach elektrycznych kolejnej generacji. Z tego punktu widzenia, doświadczenia Jaworzna okazały się cenne także dla nas jako polskiego producenta autobusów.

 

Więcej o ogólnoświatowych trendach w mobilności oraz o pozycji Jaworzna jako krajowego lidera w ich wdrażaniu mówi prof. dr hab. inż. Marcin Ślęzak, Dyrektor Instytutu Transportu Samochodowego.

 

Click to comment

Leave a Reply

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Najnowsze

To Top